Endoscopen zijn op de operatiekamer zo belangrijk geworden dat het risico en de kosten van defecte exemplaren niet langer acceptabel zijn. Doordat ziekenhuizen steeds meer endoscopen gebruiken, heeft slijtage een steeds grotere impact. Vooral het sterilisatieproces, meestal met stoom op 135 °C, is een flinke belasting.
Valt een endoscoop op de grond, dan kan de kijkhoek verschuiven, of kunnen vocht en verontreinigingen in het lichtpad terechtkomen en het beeld verstoren. Onderzoek op Nederlandse operatiekamers laat zien dat 4% van de endoscopen niet goed functioneert. In het buitenland ligt dat percentage veel hoger, tot wel 10%.
Het operatieteam ontdekt pas tijdens de operatie dat een endoscoop defect is, als de patiënt al onder narcose is. Als er al een vervanger te regelen is, betekent dat vertraging. Dat kost geld en is altijd een risico voor het welzijn van de patiënt. Is er geen vervangende endoscoop, dan moet de hele ingreep worden afgeblazen of moet de patiënt alsnog traditioneel worden geopereerd. De meeste ziekenhuizen hebben daarom een "reserve-endoscoop" liggen. Dat is dood kapitaal, en dat is te voorkomen.
Hoe het begon
Met dat probleem werd de oprichter van Dovideq in 2009 benaderd. Er bleek geen instrument te bestaan om endoscopen in het ziekenhuis regelmatig te meten.
Ze gaan af en toe voor inspectie naar de leverancier, maar dat is hooguit één keer per jaar.
Zorgprofessionals wilden de inspectie opnemen in de standaardwerkwijze van het ziekenhuis. Er werd nagedacht over een oplossing, en na een jaar broeden begonnen in 2010 de eerste experimenten. Een jaar later was er een prototype en werd Dovideq Medical opgericht.
Daarnaast moest Dovideq een klinische validatie doorlopen. Dat gebeurde samen met het UMC Utrecht. Ook schaften verschillende ziekenhuizen een pre-productiemodel aan, dat al snel werd vervangen door het definitieve model.
Dovideq had een aansprekende oplossing. Dat vond in 2012 ook de jury van de Twentse Young Technology Award, net als de jury van de Shell LiveWIRE Award in 2012, waar Dovideq vier andere finalisten versloeg. In 2013 won het bedrijf bovendien de MKB Export Award. En nog belangrijker: de ziekenhuizen waren bijzonder geïnteresseerd.
Al die tijd financierde het bedrijf de ontwikkeling met een combinatie van eigen vermogen en subsidies, zoals innovatievouchers. Bij de samenwerking met het UMC Utrecht kwam een flinke subsidie beschikbaar.
Bij Dovideq vinden we dat goed testen van endoscopen een essentiële stap in het proces is. Die stap moet eenvoudig zijn en alle informatie geven die nodig is om zeker te weten dat je met veilige instrumenten werkt. Want kwaliteit voor de patiënt staat voorop! Daarnaast zijn kostenbesparingen voor het OK-team en de sterilisatieafdeling ook belangrijk.
Operatiekamer en CSA werken met onze producten efficiënter. Dat verlaagt de kosten, waardoor de investering in onze producten zichzelf terugverdient.
De marktintroductie van ScopeControl werd in 2015 gefinancierd via crowdfunding. Binnen 3 dagen was de 150 duizend euro opgehaald. Daarna volgden verschillende investeringen van institutionele financiers.
Klanten van over de hele wereld kwamen naar Dovideq voor deze bekroonde innovatie, vooral omdat ScopeControl gepatenteerde technologie bevat die echt van waarde is voor elke afdeling die starre endoscopen hergebruikt.
Serieuze zaak
"Na een operatie gaan alle instrumenten in het ziekenhuis naar een centrale sterilisatieafdeling. Daarvoor hebben we de ScopeControl ontwikkeld, een apparaat dat alle optische tests van een starre endoscoop uitvoert," legt Chielant de Wit, CEO, uit.
"Je voert ze elke keer uit vóór de sterilisatie. Door te testen in de normale workflow zorgen we ervoor dat de kans op een defecte endoscoop op de OK praktisch verdwijnt."
ScopeControl werkt op basis van beeldverwerking. Bij de start van de test wordt de endoscoop in een bol gestoken met aan de binnenkant een referentiepatroon, een soort kunstmatige buikholte. Aan de andere kant van de endoscoop vangt een beeldsensor via een lenzenstelsel het beeld op. "Afhankelijk van de hoek van de endoscoop moet je bepaalde markeringen zien. Met beeldanalyse controleren we of die hoeken kloppen, of de markeringen scherp zijn en of de kleuren goed zijn."
"Je plaatst gewoon een endoscoop, drukt op start en in een mum van tijd zijn alle optische tests gedaan," beschrijft De Wit. De automatisering in het apparaat pakt het instrument vast en schuift de referentiebol er in het juiste tempo overheen; een (touch)scherm toont de resultaten. "Het legt ook alle gegevens van elke endoscoop vast, zodat je het achteraf kunt aantonen. We hebben een compleet beheersysteem gebouwd, zodat je van tevoren ziet wanneer een endoscoop defect gaat raken. Daarvoor bieden we ook de clouddienst aan."
De huidige situatie
Inmiddels is er wetgeving, waaronder de Europese Medical Device Regulation, die ziekenhuizen verplicht om functionele tests van endoscopen te documenteren en te bewaren.
Sterker nog: alle (supra)nationale toezichthouders eisen een kwaliteitscontrole van endoscopen vóór elk hergebruik. Bovendien moet van elk hergebruik een registratie worden bijgehouden. Daardoor worden de producten van Dovideq steeds belangrijker voor de zorg.
Met onze producten worden defecten direct opgespoord en kan een endoscoop met duidelijke indicatoren ter reparatie worden aangeboden. Zelfs het proces tussen reparatiebedrijf en ziekenhuis kan worden geautomatiseerd. Waarom zoveel tijd verliezen als een robot het in de helft van de tijd en voor vrijwel niets kan doen?
In 2020 werd Dovideq strategisch overgenomen door Con-Vergence Industry BV, gespecialiseerd in het ontwikkelen en assembleren van hoogwaardige testapparatuur, inclusief software en onderhoudsdiensten.
In 2021 haalde Dovideq kapitaal op bij verschillende informele investeerders om zijn potentieel volledig te benutten.
De afdeling Research & Development draait nog altijd op volle toeren en werkt hard aan nieuwe innovaties.
Inmiddels is er een stabiele export naar het Midden-Oosten, Latijns-Amerika, Azië, Europa, Groot-Brittannië, Canada en de Verenigde Staten.
Toch is Dovideq altijd op zoek naar nieuwe partners.
